सप्तकोशीको तटवन्ध भतिकएपछि विहार राज्यको पाच जिल्ला अररीया, सुपौल, पुणिर्या, सहरसा र मधेपुराका धेरै गाउ डुवानमा परेका छन् । विहार सरकारका अनुसार २७ लाख मानीस वाढिवाट प्रभावित भएका छन् भने १० लाख पर्ुण्ा रुपमा विस्थापीत भएका छन । करिव ६० जना भन्दा धेरैले ज्यान गुमाएका छन् ।
सहयोगका निम्ति लम्केका यी हातहरु ।
;’/lIft :yfgdf hfb} lj:yfkLtx?
सुपौलको lj/k/ शिविरमा विस्थापीतहरुलाई खुवानको
लागि खाना पकाउदै उद्धारकर्मिहरु
१२ दिन पछि सुपौलवाट सुरक्षित स्थानमा आएका विस्थापतिहरु
Around 25 thousand people displaced in saptakoshi flood and thousand biga of land also flooded on bhadra 2-2065 in sunsari district.Various villages have been affected affected after the Saptakoshi River continued flooding while the damaged embankments have not been repaired until. flood victims moving safe place.
Photo by: Bijay
For more photos: viewdharan.com
तरकारी मिठो तीतेकरेला
नबोले पनि झिम्काउ परेला
स्याबुना…….
सोए ढोले सोए अर्को ढोले खोए ।
यसरी स्वरमा स्वर मिलाउदै नाच्दै किरात र्राईहरुले गणतन्त्रको स्वागत गदै साकेला उभौली पर्व मनाएका छन् ।
आफुलाई प्रकृती पुजक मान्ने किरात र्राईले उधौली र उभौली पर्व बर्षा दर्ुइ पटक मनाउछन् । बैशाखे पूणिर्मामा मनाउने चाडलाई उभौली र मंसीर पूणिर्मामा मनाउने चाडलाई अधौली भनीन्छ ।
उभौली र उधौली पर्व र्राईहरुको वसोवास अनुसार फरक फरक ढंगले साकेला नाच्ने परंम्परा छ । उनीहरु साकेला थानमा गएर ढोल झाम्टा सिरलिङ वजाउदै साकेला सीली नाच्ने गर्छन । किरात र्राई विद्याथी संघका केन्द्रि महासचिव धिरेन्द्र रुम्दालीका अनुसार साकेला नाचको थालनी नाक्छोङ द्धारा कटुसको स्याउला गाडि गर्ने चलन छ । साकेला नाचको पनि विभिन्न किसीमको सिली हुन्छ । गोलाकार रुपमा नाचीने त्यो नाचको सिली परिवर्तन सिली माङपा र सिली माङमाले गर्छन । सिली माङ्पा र माङमाको निर्देशन अनुसार नाच परिपर्तन गरिन्छ ।
उधौली भन्दा उभौली पर्व र्राईहरुले भव्यताका साथ मनाउने गर्छन । सुृम्निमा र पारुहाङलाई आराध्य देवताको रुपमा पुजा गर्छन । प्रकृती पुजक भएकोले सुम्निमा र पारुहाङलाई नै उनीहरुले आकाश र धर्तिको प्रतिकको रुपमा मान्दै आएका छन् । साकेला थानमा स्थापना गरिएको सेतो र कालो ढुङ्गा सुम्निमा र पारुहाङको प्रतिकको रुपमा मानिन्छ । पर्वको अवसरमा र्राईहरु परंपम्परागत खाना, भेषभुषा लगाएर शुभकामना आदान प्रदान गर्ने गछन् ।
पहिचानको आन्दोलन गदे आएका किरात र्राईहरुको साकेला पर्वको अवसरमा यो वर्षदेखि सरकारले पनि र्सार्वजानीक विदा दिने घोषणा गरेको छ ।
यो बर्षसोईढोले सोई किरात राज्य खोई भन्ने नाराका साथ नेपालका विभिन्न स्थानमा साकेला नाच नाचियो ।
Jestha 15 gate Garatantra ghosana ko parkhai ma dharan ko bhanu chok ma dipawali gardai dharan basiharu.
त लाली गुरास भए छु ।
बनैभरी फुलीदिन्छ, मनैभरी फुलिदिन्छ ।
स्वर सम्राट नारायण गोपालले गाएको यी पंत्तिहरु झै अहिले तीनजुरे मिल्के जलजले क्षेत्रको वनमा रत्तम्मे गुरास फुलेको छ । तीनजुरेको डाडामा उभिएर चारै तीर आखा घुमाउदा जताततै गुरासको रुख मात्र देखिन्छ । रंगि चंगी गुरासे वन देख्दा उकालो ओरालो हिडेको थकाई समेत भुलिन्छ । तेह्रथुमको वसन्तपुर देखि मिल्के सम्म वाटैभरी गुरास फुलेको छ । गुरासको सुन्दरता देखेर मन थाम्न नसक्ने वटुवा, केटाकेटी, वुढापाका र पर्यटकहरुले फुल चटक्क टिपेर शीरमा सिउरिएर हिडेको दृष्य वाटै भरी देखिन्छ ।
चीसो हावापानी त्यसमाथी पनि गुरा“स फुलेको दृष्यले मनै आनन्द हुन्छ । अझ सेताम्म हिउले ढाकेको चादि झै टल्कीएको मकालु, कंचनजंघा, कुम्भकर्ण्र्ााहमालको दृष्य हर्ेन तीनजुरे मिल्के जलजले क्षेत्रमा धेरै पर्यटकहरु आउने गरेको पाईन्छ ।
तेह्रथुम, ताप्लेजुङ र संखुवासभा तीन जिल्लाको संगम स्थलमा गुरास हर्ेन जादा वीचमा पाच पोखरी, चौकी वजार, मंगलवारे वजार र गुफा पोखरी वजारमा थुप्रै होटलहरु पाईन्छ ।
वि.सं २०१८ सालमा लालीगुरा“सले राष्ट्रिय फूलको मान्यता पाएको हो । यसलाई अंग्रेजीमा -Rhododendron)भनिन्छ । यसको वैज्ञानीक नाम -rhododendron arboreum) हो । गुरास फागुन देखि साउन सम्म फल्ने गरेको आईयुसीएनले जानकारी दिएको छ । आईयुसीएनका अनुसार गुरास समुन्द्री सतहको १२ सय मटिर देखि ३६ सय मिटर सम्मको उचाईमा पाईन्छ । गुरासका अर प्रजाती एक हजार मिटर देखि ५५ सय मिटरको उचाई सम्म पनि पाईन्छ । सवैभन्दा बढि उचाईमा पाईने गुरास Rhododendron niviali िहो । नेपालमा ३२ प्रजातीका गुरास पाईन्छ । त्यसमध्ये २८ प्रजातिका गुरा“स तीनजुरे, मिल्के जलजले क्षेत्रमा पाईन्छ ।
जिल्ला बन कार्यलय संखुवासभाका अनुसार तीनजुरे, मिल्के, जलजले क्षेत्रमा रोडोडेनड्रोन कावानियानम र रोडोडेन्ड्रोन लोन्डेसी भन्ने गुरास प्रजात नेपालमा मात्र पाईन्छ ।
पद यात्राको लागि अत्यन्तै उष्कृष्ट पनि छ ।
parliament members with other personalities taking photographs in the beauty of gurash. (left to right ) professor Sarita Aryal, Til kumar meyangbo, Raghu panta & Ishor pokheral.
Gurash of Tinjure, milke & Jaljala area in terhathum,sangkhuwasava & taplejung district. 28 different species are found here.
